ต้นสังกัด และประเภทสหกรณ์

หน่วยราชการที่รับผิดชอบด้านสหกรณ์ เริ่มจากเป็นแผนกหนึ่งในกรมพาณิชย์และสถิติพยากรณ์ กระทรวงพระคลังมหาสมบัติ เมื่อวันที่ 1 กันยายน พ.ศ. 2458 ต่อมากรมพาณิชย์และสถิติพยากรณ์ได้ยกฐานะขึ้นเป็นกระทรวงพาณิชย์ ใน พ.ศ. 2463 แผนกสหกรณ์จึงได้รับการสถาปนาขึ้นเป็น กรมสหกรณ์

พ.ศ. 2495 ในสมัยจอมพล แปลก พิบูลสงคราม ดำรงตำแหน่งนายกรัฐมนตรี ได้ยกฐานะกรมสหกรณ์เป็น กระทรวงการสหกรณ์ จนถึงปี พ.ศ. 2506 จึงได้ยุบกระทรวงการสหกรณ์ลง และโอนงานทั้งหมดไปเป็นของกระทรวงพัฒนาการแห่งชาติ ที่ตั้งขึ้นใหม่ โดยให้แยกส่วนราชการสหกรณ์ออกมาโดยจัดให้มีกรมสหกรณ์ที่ดิน กรมสหกรณ์พาณิชย์และธนกิจ และกรมตรวจบัญชีสหกรณ์

กระทั่งถึงปี พ.ศ. 2515 ได้มีการยกเลิกกระทรวงพัฒนาการแห่งชาติลง และได้ตั้ง กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ขึ้น จึงได้โอนอำนาจหน้าที่ในส่วนที่เกี่ยวกับการส่งเสริมการสหกรณ์ กรมสหกรณ์ที่ดิน กรมสหกรณ์พาณิชย์และธนกิจ เป็น กรมส่งเสริมสหกรณ์ สังกัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ โดยมี พันเอกสุรินทร์ ชลประเสริฐ ดำรงตำแหน่งอธิบดีกรมส่งเสริมสหกรณ์และนายทะเบียนสหกรณ์ เป็นคนแรก

กรมตรวจบัญชีสหกรณ์ (กตส.) สถาปนาขึ้นเมื่อวันที่ 12 มีนาคม พ.ศ. 2495 (ฉลองครบ 73 ปี ในปี 2568) เป็นหน่วยงานในสังกัด กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ มีภารกิจหลักในการตรวจสอบบัญชี กำกับดูแลมาตรฐานการบัญชี แนะนำการเงินและบัญชีแก่สหกรณ์และกลุ่มเกษตรกร เพื่อสร้างความโปร่งใสมั่นคงทางการเงิน และสร้างความเชื่อมั่นให้กับสมาชิก จากเดิมที่เน้นการตรวจสอบบัญชีในรูปแบบกระดาษ

ปัจจุบันได้พัฒนาารตรวจสอบบัญชี จากรูปแบบกระดาษ สู่การเป็น ศูนย์กลางทางการเงินของสหกรณ์ไทย โดยนำเทคโนโลยีระบบดิจิทัลมาใช้ในการกำกับดูแล และวิเคราะห์ข้อมูลทางการเงิน

• วิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
• ทำเนียบอธิบดีส่งเสริมสหกรณ์